ADEM’İN EŞİNİN KENDİSİNDEN YARATILMASI (5)

(...dünden devam)

"Nefsi vahide ile Adem'in kasdedildiğine dair bir nass yoktur. Müfes­sirlerden bazılarına göre "ey nas" şeklindeki bu tür hitaplar Mekke halkı­na yahut Kureyş Kabilesine yöneliktir. O zaman nefsi vahide ile kasdedilen, Mekke halkının atası Adnan olur. Eğer en-nas tabiriyle bütün Araplar kas­dedilmiş ise o zaman nefsi vahide, bütün Arapların atası Ya'rub veya Kah­tan olur. Eğer en-nas ile bütün insanlık kasdedilmiş ise o takdirde bu ayetten herkes kendi inancına göre insanlığın atasını anlar. Bütün insanlığın Âdem'den geldiğine inananlar, nefsi vahide ile Adem'in kasdedildiğini anlarlar. Millet­lerin ayrı ayrı atalardan geldiğine inananlar da nefsi vahideyi kendi inançla­rına göre yorumlarlar."

"Bakara Suresinin baş tarafının tefsirinde Adem'den önce yer yüzünde insan cinsinden fesat çıkaran, kan döken birtakım yaratıkların bulunduğu­nu söyleyen Muhammed 'Abduh, nefs-i vahideyi, Âdem diye tefsir edenle­rin, âyetin nassına değil, insanlığın atasının Âdem olduğu hakkındaki önyargılarına dayandıklarını" söyler ve şöyle devam eder:

"Adem'in, bütün insanlığın babası olduğuna dair Kur'an'da kesin bir nass yoktur.. İlmi araştırmacılar, insanların, çeşitli babalardan türediklerini ileri sürerler. Eğer araştırıcıların dedikleri gibi insanlar, çeşitli köklerden tü­remişlerse bu, Kur'an'a aykırı değildir. Kur'an, bu konuda söylediklerini, öyle genel ve kapsamlı söylemiştir ki ne Yahudiler ona itiraz edebilmişler, ne de araştırıcılar onun, kendi bulgularına aykırı düştüğünü söyleyebilmiş­lerdir."

"Nefis kelimesi, insanı oluşturan, seçkin varlık yapan mahiyet (insanın hakikati)dir. Bu hakikat ister ehli Kitabın dediği gibi Âdem ile başlasın, şii­lerin ve sûfilerin dediği gibi sonradan inkıraz eden başka Âdemlerle başla­sın, yahut araştırıcıların dediği gibi çeşitli köklerden türesin fark etmez. İnsanın yaratılışından söz eden bütün ayetler, bütün insanların bir tek nefisten geldiğini söyler. Bu tek nefis, insanın hakikatidir. İnsanlar, bununla insan ol­muşlardır. İnsanlar, Âdem Aleyhisselam'dan da gelseler, kendilerinden önceki canlılardan da türemiş olsalar, onları insan yapan, bu tek hakikattir. Hepsi bu ortak hakikat ile insan olmuşlardır. Bundan dolayı kardeştirler[1]."